زمان تقریبی مطالعه: 2 دقیقه
 

ذاتی باب حمل (حمل اولی)





ذاتی باب حمل (حمل اولی)، از اصطلاحات علم منطق بوده و به حمل حد تام بر محدود گفته می‌شود.


۱ - توضیح اجمالی



ذاتی باب حمل (حمل اولی)، از اصطلاحات علم منطق بوده و به حمل حد تام بر محدود گفته می‌شود.
اصطلاح ذاتی در منطق، مشترک ميان چند معناست. يکي از اين معاني مربوط به بحث حمل و انقسام آن به «حمل اوّلي» و «حمل شایع صناعی» است. به حمل اوّلي (حمل حد تام بر محدود) ، حمل ذاتي هم مي‌گويند؛ بنابراين، ذاتي در اين معنا صفت براي حمل است، نه محمول.

۱.۱ - ذاتی


اين حمل را «ذاتي» مي‌گويند، زيرا محمول، عين ذات موضوع است.

۱.۲ - اولی


و «اوّلي» نام گرفته است، زيرا اولاً: صدق يا کذب اين نوع حمل، اوّلي و بديهي است، و ثانياً: ثبوت هر چيزي يا اجزاي هر چيزي براي خودش بر ثبوت هر چيز ديگري براي آن مقدّم است؛

۱.۳ - بالذات


و «بالذات» ناميده مي‌شود زيرا ذات و ماهیت موضوع، استحقاق اين حمل را دارد و ملاک ضرورت حمل در خود ذات موضوع است.
[۳] مجتهدخراسانی(شهابی)، محمود، رهبر خرد، ص۷۸.
[۴] سبزواری، ملاهادی، شرح المنظومة، ص۱۳۰.
[۵] خوانساری، محمد، منطق صورى، ص۶۰.
[۶] گرامی، محمدعلی، منطق مقارن، ص ۹۹.


۲ - پانویس


 
۱. ↑ مظفر، محمد رضا، المنطق، ص ۹۷-۱۰۲.    
۲. ↑ مظفر، محمد رضا، المنطق، ص ۱۰۰.    
۳. ↑ مجتهدخراسانی(شهابی)، محمود، رهبر خرد، ص۷۸.
۴. ↑ سبزواری، ملاهادی، شرح المنظومة، ص۱۳۰.
۵. ↑ خوانساری، محمد، منطق صورى، ص۶۰.
۶. ↑ گرامی، محمدعلی، منطق مقارن، ص ۹۹.
۷. ↑ مشکوة الدینی، عبدالمحسن، منطق نوین مشتمل بر اللمعات المشرقیه فی الفنون المنطقیه تالیف صدرالدین شیرازی، ص۱۷۵.    
۸. ↑ مشکوة الدینی، عبدالمحسن، منطق نوین مشتمل بر اللمعات المشرقیه فی الفنون المنطقیه تالیف صدرالدین شیرازی، ص۳۵۸.    


۳ - منبع



پایگاه مدیریت اطلاعات علوم اسلامی، برگرفته از مقاله «ذاتی باب حمل (حمل اولی)»، تاریخ بازیابی ۱۳۹۵/۱۰/۲۸.    


رده‌های این صفحه : اصطلاحات منطقی




آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.